Projecten

tungelroysebeek200

Realisatie ecologisch beekherstel Tungelroysebeek

Doelstelling
Het realiseren van een 30 km lange ecologische verbindingszone langs de Tungelroysebeek vanaf de Nederlands-Limburgse grens, ten zuiden van Weert, tot aan de Maas. Een belangrijk aspect daarbij is de 'vernatting' zodat in en rond beek zich nieuwe, kwalitatief hoogwaardige natuur kan ontwikkelen. Door het verwijderen van stuwen en het hermeanderen wordt de stromende beek weer toegankelijk voor nieuwe vissoorten.

Uitvoering
In 2005 is begonnen met de uitvoering van de eerste trajecten. Als onderdeel van het programma Interactief Waterbeheer worden twee nieuwe trajecten van 3,5 km, nabij de Nederlands-Vlaamse grens, opnieuw ingericht.
- traject Wisbroek-Krang (3,5 km)
Verwijdering twee aanwezige stuwen.
- traject Diesterbaan-Raam (3,5 km)
Aanleg vistrappen bij de twee aanwezige stuwen. De stuw in de watergang De Raam wordt vernieuwd en geautomatiseerd.

Achtergrond
De Tungelroysebeek ontspringt deels in Vlaanderen en deels in Noord-Brabant, ten zuiden van Weert. Het stroomgebied is ca. 30.000 ha groot en de beek meet van oorsprong tot monding ca. 35 km. Daar waar de beek het Maasdal induikt, heeft zich een metersdiep beekdal gevormd, het Leudal. Het Leudal is één van de enige plaatsen in Limburg waar sprake is van een natuurlijke vrij meanderende beek over enkele kilometers.

Volledige meandering
Het waterschap is reeds enkele jaren doende om de rest van de beek ecologisch her in te richten, ondermeer door de beek en zo mogelijk het oude beekdal in ere te herstellen (volledige meandering) of een nieuw beekdal te creëren waarbinnen de beek zijn gang kan gaan (twee-fasenprofiel).

Sanering zinkassen
Behalve de realisatie van een natuurlijk meanderende beek en aanpassing van het waterpeil, wordt de bodemverontreiniging in het gebied aangepakt. De bodem is vervuild met zware metalen, met name zink en cadmium. In het gebied De Kempen zijn deze verontreinigingen ontstaan doordat zinkassen op grote schaal zijn toegepast in ondermeer erf- en wegverhardingen. Pas jaren later bleek dat deze zinkassen de bron vormden voor grootschalige metaalverontreinigingen.

De Tungelroyse beek zorgde voor een grote afvoer en verspreiding van de verontreiniging. Actief Bodembeheer de Kempen is de drijvende kracht achter het saneren van zinkasgerelateerde verontreinigingen in het gebied.

Aaneengesloten natuurlijke beek
Inmiddels is ca. 15 km van de beek heringericht. De komende jaren zijn nog eens 15 km gepland, zodat binnen 5 jaar sprake is van een 35 km aaneengesloten natuurlijke, op sommige plaatsen half natuurlijke, beek die een ecologische verbindingszone vormt tussen de Vlaamse natuurparels Stramprooierbroek en Smeetshof en het Nederlandse Leudal.

Twee nieuwe trajecten
Voor de meeste nog uit te voeren trajecten zijn reeds projecten in de maak en is de financiering voor uitvoering in de komende jaren geregeld. Binnen het programma Interactief Waterbeheer worden twee trajecten aangepakt nabij de Nederlands-Belgische grens. Het betreft de trajecten Wisbroek-Krang (3,5 km) en het traject Diesterbaan-Raam (3,5 km). Het ene traject vormt de missende schakel voor de verbinding met Noord-Brabant, het andere deel voor de verbinding met Vlaanderen.

Voor de uitvoering van het traject Wisbroek-Krang is ook een bodemsanering nodig. Die sanering verloopt via een ander progamma, en maakt geen deel uit van dit InWa-project.

Partners en betrokkenen
Waterschap Peel en Maasvallei
Provincie Limburg (Nederland)
Gebiedscommissie Nederweert
LLTB
Ministerie van VROM

Links
www.wpm.nl

Contact
Project Realisatie ecologisch beekherstel Tungelroysebeek:
- Waterschap Peel en Maasvallei, Jacques Peerboom, T (0031) (0)77 389 11 88,
jac.peerboom@wpm.nl

Het Interreg IVa-project Interactief Waterbeheer is een Vlaams-Nederlands programma dat bestaat uit een twintigtal waterprojecten gericht op innovatieve oplossingen voor het voorkomen van overstroming, watertekort en watervervuiling.
Meer informatie:
www.interactiefwaterbeheer.eu